కుటుంబాల కోసం
నా బిడ్డకు ఇప్పుడే ఆటిజం నిర్ధారణ అయింది. ఈ నెల ఇంట్లో ఏం చేయవచ్చు?
ఈ వారమే మీ బిడ్డకు సహాయం చేయడం మొదలుపెట్టడానికి థెరపిస్ట్ గానీ, డబ్బు గానీ, పరిపూర్ణమైన ప్రణాళిక గానీ అవసరం లేదు. ఈ అడుగులు ఏ దేశంలోనైనా పనిచేస్తాయి, మీ ఫోన్లోనే అనుసరించవచ్చు, ఇవి ఉచితం.
ఈ పేజీలో ఏముంది
English · Español · Português · हिन्दी · Français · العربية · 中文 · Bahasa Indonesia · Tiếng Việt · বাংলা · ಕನ್ನಡ · اردو · मराठी · தமிழ் · తెలుగు
ముందుగా కొన్ని నిజాలు
- ఆటిజం అనేది ఎదగడానికి, నేర్చుకోవడానికి, సంభాషించడానికి ఒక భిన్నమైన మార్గం. మీరు చేసిన దేని వల్లా ఆటిజం రాలేదు.
- ఆటిజం నిర్ధారణ (diagnosis) కాకముందు మీ బిడ్డ ఎలా ఉందో, ఈ రోజూ అదే బిడ్డ. మారింది బిడ్డ గురించి మీ అవగాహన మాత్రమే.
- ఆటిజం ఉన్న పిల్లలు జీవితాంతం నేర్చుకుంటూనే ఉంటారు. ఇంట్లో మీరు ఇచ్చే సహాయం నిజమైన మార్పు తీసుకురాగలదు.
- అన్నీ ఒకేసారి చేయాల్సిన అవసరం లేదు. రోజుకు ఒక చిన్న అడుగు చాలు.
వారం 1: గమనించి రాసి పెట్టుకోండి
ఒక వారం పాటు, దేనినీ మార్చడానికి ప్రయత్నించకుండా, మీ బిడ్డను గమనించండి. కాగితం మీదో ఫోన్లోనో చిన్న నోట్స్ రాసి పెట్టుకోండి:
- నా బిడ్డకు ఏం ఇష్టం? బొమ్మలు, పాటలు, ఆహారాలు, కదలికలు, వస్తువులు. నేర్పించేటప్పుడు ఇవే మీకు బాగా పనికొచ్చే సాధనాలు.
- తనకు ఏం కావాలో నా బిడ్డ నాకు ఎలా చెబుతుంది? మాట్లాడి, వేలితో చూపించి, మీ చేయి పట్టుకుని లాగి, ఏడ్చి, వస్తువును మీ దగ్గరికి తెచ్చి.
- కష్టమైన క్షణాలు ఎప్పుడు వస్తాయి? దానికి కొంచెం ముందు ఏం జరిగింది, మీ బిడ్డ ఏం చేసింది, వెంటనే తర్వాత ఏం జరిగింది అనేది రాసి పెట్టుకోండి.
- ఒక సాధారణ రోజు ఎలా ఉంటుంది? నిద్ర లేవడం, భోజనం, స్నానం, నిద్ర.
ఈ నోట్స్ మీకు ఉపయోగపడతాయి; తర్వాత మీ బిడ్డకు సహాయం చేసే ఎవరికైనా ఉపయోగపడతాయి: డాక్టర్, టీచర్ లేదా థెరపిస్ట్.
వారం 2: రోజు ఎలా గడుస్తుందో ముందే తెలిసేలా చేయండి
తర్వాత ఏం జరగబోతుందో తెలిస్తే, ఆటిజం ఉన్న చాలా మంది పిల్లలు ప్రశాంతంగా ఉంటారు.
- వీలైనంత వరకు ప్రతిరోజూ ఒకే క్రమాన్ని పాటించండి: నిద్ర లేచేటప్పుడు, భోజన సమయంలో, స్నానం చేసేటప్పుడు, పడుకునేటప్పుడు.
- చిత్రాలతో రోజును చూపించండి. ప్రతి అడుగుకు ఒక ఫోటో లేదా చిత్రాన్ని వరుసగా పెట్టండి: "టిఫిన్, తర్వాత బూట్లు, తర్వాత కారు". ప్రతి పని మొదలయ్యే ముందు దాని చిత్రాన్ని చూపించండి. మా చిత్రాల టైమ్టేబుల్ (visual schedule) తయారుచేసే సాధనం (ఇంగ్లీష్లో) ద్వారా ఉచితంగా ఒక టైమ్టేబుల్ తయారుచేసి ప్రింట్ చేసుకోవచ్చు, లేదా చేత్తో చిత్రాలు గీయవచ్చు. దశలవారీగా: ఇంట్లో చిత్రాల టైమ్టేబుల్ను ఎలా ఉపయోగించాలి (ఇంగ్లీష్లో).
- ఏ మార్పు అయినా ముందే చెప్పండి. "ఇంకా రెండు నిమిషాలు, తర్వాత స్నానం" అని చెప్పి, స్నానం చిత్రాన్ని చూపించండి.
వారం 3: బిడ్డ సంభాషించడానికి సహాయం చేయండి
సంభాషణ అంటే మాటలు మాత్రమే కాదు. మీ బిడ్డ ఏ విధంగా మీకు ఏం చెప్పినా, అది ముఖ్యమే.
- బిడ్డకు ఎదురుగా రండి. బిడ్డ ఎత్తుకు రావడానికి, కింద కూర్చోండి లేదా మోకాళ్ల మీద వంగండి.
- తక్కువ పదాలు వాడండి. పొడవైన వాక్యాలకు బదులు "బంతి" లేదా "ఇంకా బంతి" అని చెప్పండి.
- కాసేపు ఆగండి. బిడ్డకు ఇష్టమైన వస్తువును చేతిలో పట్టుకుని కొన్ని క్షణాలు ఆగండి: బిడ్డ చూడనివ్వండి, శబ్దం చేయనివ్వండి, వేలితో చూపించనివ్వండి లేదా ఒక మాట చెప్పనివ్వండి. తర్వాత వెంటనే ఆ వస్తువును బిడ్డకు ఇవ్వండి.
- ప్రతి ప్రయత్నానికీ స్పందించండి. ఏదైనా అడగడానికి మీ బిడ్డ వేలితో చూపించినా, చేయి చాపినా, శబ్దం చేసినా, స్పందించండి. తను చెప్పాలనుకున్నది చెబితే అర్థమవుతుందని బిడ్డ నేర్చుకుంటుంది.
- మాట్లాడటం కష్టంగా ఉంటే చిత్రాలను ఉపయోగించండి. ఇష్టమైన వస్తువుల రెండు మూడు చిత్రాలను ఫ్రిజ్కి అతికిస్తే, తనకు కావలసినదాన్ని బిడ్డ వేలితో చూపించగలదు. దశలవారీగా: ఇంట్లో చిత్రాల కార్డులను (flashcards) ఎలా ఉపయోగించాలి (ఇంగ్లీష్లో).
మీ బిడ్డ భాష కొంచెం పెరిగి ఉంటే: తన రోజు ఎలా గడిచిందో మీకు చెప్పడానికి బిడ్డకు ఎలా సహాయం చేయాలో చూడండి (ఇంగ్లీష్ వీడియో, 1 నిమిషం)
వారం 4: కష్టమైన క్షణాలను ఎదుర్కోండి
ఎదుర్కోవడం కష్టంగా అనిపించే ప్రవర్తన చాలాసార్లు ఏదో ఒకటి చెప్పే మార్గం: "నాకు అది కావాలి", "చాలా శబ్దంగా ఉంది", "నాకు ఇది చేయాలని లేదు", లేదా "నన్ను కొంచెం పట్టించుకోండి". కొన్నిసార్లు నొప్పి, అనారోగ్యం, సరిగా నిద్ర లేకపోవడం లేదా ఆందోళన పరిస్థితిని ఇంకా కష్టం చేయవచ్చు. ప్రవర్తన అకస్మాత్తుగా మారితే డాక్టర్ను అడగండి.
- వారం 1 నోట్స్ చూడండి. సాధారణంగా దానికి కొంచెం ముందు ఏం జరుగుతుంది? దాన్ని మార్చగలరా? ఉదాహరణకు, కొంచెం నిశ్శబ్దంగా ఉండే గది, టీవీ ఆపే ముందే ఒక ముందస్తు సూచన, లేదా షాపుకు వెళ్లే ముందు ఒక చిన్న స్నాక్.
- అడగడానికి ఒక మంచి మార్గం నేర్పించండి. ఒక బొమ్మ కావాలని మీ బిడ్డ అరిస్తే, ఎలా వేలితో చూపించాలో లేదా "బొమ్మ" అని ఎలా చెప్పాలో చూపించండి; బిడ్డ అలా చేయగానే బొమ్మను ఇవ్వండి.
- మంచి క్షణాలను గమనించండి. మీరు ఆశించినది బిడ్డ చేసిన వెంటనే మెచ్చుకోండి లేదా ఒక చిన్న బహుమతి ఇవ్వండి. మా ఉచిత టోకెన్ బోర్డ్ (token board) సాధనం (ఇంగ్లీష్లో) ప్రింట్ చేయగల ఒక సులభమైన బహుమతి చార్ట్ను తయారుచేస్తుంది. దశలవారీగా: ఇంట్లో టోకెన్ బోర్డ్ను ఎలా ఉపయోగించాలి (ఇంగ్లీష్లో).
- కొత్త పరిస్థితులకు కథలను ఉపయోగించండి. డాక్టర్ దగ్గరికి వెళ్లే ముందో, జుట్టు కత్తిరించుకోవడానికి వెళ్లే ముందో చిత్రాలున్న ఒక చిన్న కథ చదివి వినిపిస్తే, ఏం జరగబోతుందో బిడ్డకు అర్థమవుతుంది. సోషల్ స్టోరీ (social story) తయారుచేసే సాధనం (ఇంగ్లీష్లో) ద్వారా ఉచితంగా ఒక కథ తయారుచేయండి. దశలవారీగా: ఇంట్లో సోషల్ స్టోరీలను ఎలా ఉపయోగించాలి (ఇంగ్లీష్లో).
మీ బిడ్డ తనకు తానే హాని చేసుకుంటుంటే లేదా ఇతరులకు హాని చేస్తుంటే, లేదా బిడ్డ భద్రత గురించి మీకు ఆందోళనగా ఉంటే, వీలైనంత త్వరగా ఒక డాక్టర్ లేదా ఆరోగ్య కార్యకర్తతో మాట్లాడండి. అత్యవసర పరిస్థితిలో, మీ ప్రాంతపు అత్యవసర సహాయ నంబర్కు కాల్ చేయండి.
మరింత సహాయం (ఇంగ్లీష్ పేజీలు): మెల్ట్డౌన్ (meltdown) లేదా మారాం (tantrum)? · నిద్రలో ఇబ్బందులు · టాయిలెట్ ఉపయోగించడం నేర్పించడం · ఇంట్లో చిత్రాల కార్డులు · ఫైల్ ఫోల్డర్ కార్యకలాపాలు (file folder activities) · నా బిడ్డ మాట్లాడటం లేదు
మిమ్మల్ని మీరు కూడా చూసుకోండి
- బాధ, భయం, కోపం, ఊరట, లేదా ఏమీ అనిపించకపోవడం, ఇవన్నీ సహజమే. కాలక్రమేణా ఈ భావాలు మారుతాయి.
- మాట్లాడటానికి ఒకరిని కనుగొనండి: జీవిత భాగస్వామి, స్నేహితులు, కుటుంబంలో ఒకరు, లేదా ఆటిజం ఉన్న బిడ్డ ఉన్న మరో తల్లి లేదా తండ్రి.
- చాలా దేశాల్లో జాతీయ ఆటిజం సంస్థలు లేదా తల్లిదండ్రుల బృందాలు ఉన్నాయి. మీ నగరం లేదా దేశం పేరుతో "ఆటిజం తల్లిదండ్రుల బృందం" అని వెతకండి.
- వీలైనప్పుడల్లా విశ్రాంతి తీసుకోండి. ఇది కొన్ని రోజుల ప్రయాణం కాదు, ఎన్నో సంవత్సరాల ప్రయాణం.
మీ ప్రాంతంలో మరింత సహాయం కనుగొనండి
- మీ ప్రాంతంలో ఏ సేవలు అందుబాటులో ఉన్నాయో, వాటిని ఎలా పొందాలో బిడ్డ డాక్టర్ను లేదా ఆరోగ్య కార్యకర్తను అడగండి.
- బిడ్డ స్కూల్ లేదా ప్లే స్కూల్ ఎలాంటి సహాయం అందించగలదో వారిని అడగండి.
- సేవల కోసం ఎదురుచూడాల్సి వస్తే, ఈ పేజీలోని ప్రతిదాన్నీ ఎదురుచూస్తూనే చేయవచ్చు.
ఇతర తల్లిదండ్రులతో పంచుకోండి
మీ బిడ్డకు ఆటిజం ఉందని తెలిసిన రోజు మీరు ఉన్న పరిస్థితిలోనే, మీకు తెలిసిన ఎవరైనా ఇప్పుడు ఉండవచ్చు. ఈ పేజీని వారికి పంపండి.
క్లినిక్, స్కూల్ లేదా తల్లిదండ్రుల బృందంలో పనిచేస్తున్నారా? కుటుంబాలకు ఇవ్వడానికి ఒక పేజీ వెర్షన్ను ప్రింట్ చేయండి.
